ทักษะวัฒนธรรม คู่มือการขัดกันฉันมิตรชายแดนใต้
วันที่ 14 ก.พ. 2569 |
ผู้เข้าชม 167 ครั้ง
ทักษะวัฒนธรรม คู่มือการขัดกันฉันมิตรชายแดนใต้
หนังสือเล่มนี้ เป็นความพยายามที่จะใช้มิติทางวัฒนธรรม ทำให้เกิดทักษะทางวัฒนธรรม การสร้างความเข้าใจและสร้างแนวปฏิบัติให้เกิดความไว้วางใจ ซึ่งน่าจะเป็นพื้นฐานสำคัญในการขจัดความหวาดกลัวระหว่างกลุ่มคน
หนังสือทักษะวัฒนธรรม เกิดมาจากข้อสังเกตว่า แม้สังคมไทยจะประกอบด้วยผู้คนที่มีภาษา ศาสนา วิถีชีวิต สำนึกทางชาติพันธุ์ที่แตกต่างหลากหลายกลุ่ม ความเข้าใจของคนส่วนใหญ่เกี่ยวกับวิถีชีวิตที่แตกต่างยังมีอยู่อย่างจำกัด การรายงานข่าวเหตุการณ์ภาคใต้ตามสื่อมวลชนต่างๆในช่วงแรก เป็นตัวอย่างที่ชัดเจนว่า สังคมไทยรู้จักวัฒนธรรมมลายูมุสลิมน้อยมาก ความไม่รู้จัก ไม่เข้าใจ ทำให้เกิดช่องว่างระหว่างคน ทำให้เราเห็นคนที่แตกต่างว่าเป็นอื่น ที่เรามองด้วยความหวาดระแวง ไม่สามารถนึกถึงเขาในฐานะเพื่อนมนุษย์เช่นเดียวกันได้ หนังสือเล่มนี้จึงเป็นความพยายามที่จะใช้มิติทางวัฒนธรรม ทำให้เกิดทักษะทางวัฒนธรรม การสร้างความเข้าใจและสร้างแนวปฏิบัติให้เกิดความไว้วางใจ ซึ่งน่าจะเป็นพื้นฐานสำคัญในการขจัดความหวาดกลัวระหว่างกลุ่มคน
แพร ศิริศักดิ์ดำเกิง
-------------------------------------------
เมื่อกว่า 10 ปีที่แล้ว แอดมินเคยโพสต์ชื่นชมและแนะนำหนังสือเล่มนี้ เพื่อความเข้าใจ สลายอคติในหัวใจ อันจะนำไปสู่ความเข้าใจในการอยู่ร่วมกัน - อคติเป็นตัวร้ายที่พร้อมจะผลักให้ “คน” กลายเป็น “คนอื่น”
ย้อนไปเมื่อกว่า 10 ปีที่แล้ว การรายงานข่าวสถานการณ์ความไม่สงบในจังหวัดชายแดนภาคใต้ พร้อมกับข่าวต่างประเทศที่เน้นย้ำทุกวี่วันกับคำว่า “ก่อการร้าย” และ “ไฟใต้” ก็ยิ่งสร้างความกังวลใจ ไม่เข้าใจ หวาดกลัว และผลักไสให้กลายเป็นคนอื่น
แอดมินก็เป็นเหมือนกับคนไทยจำนวนมากที่แม้มีเพื่อนเป็นชาวมุสลิม แต่กลับไม่มีความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับวิถีชีวิตวัฒนธรรมมลายูมุสลิมแม้แต่น้อย - กระทั่งได้อ่านหนังสือเล่มนี้ของศูนย์มานุษยวิทยาสิรินธร (องค์การมหาชน)
“ทักษะวัฒนธรรม คู่มือการขัดกันฉันมิตรชายแดนใต้” วางโครงเรื่องและนำเสนอผ่าน 3 ตัวละครหลัก คือ เลาะห์ ไก่ และ จู ในวัฒนธรรมที่กล่อมเกลาให้เด็กๆ เหล่านี้ เป็นมลายูมุสลิม ไทยพุทธ และจีน โดยให้เด็กทั้ง 3 คนเป็นผู้บอกเล่าการเรียนรู้และปรับตัวเพื่ออยู่ร่วมกันในชีวิตประจำวันที่เต็มไปด้วยความแตกต่างหลากหลายทางวัฒนธรรม
• เลาะห์ เด็กชายชาวมลายูมุสลิม เกิดที่ดาแลบูเก๊ะ พ่อของเลาะห์เป็นคนจากปัตตานีแต่เมื่อแต่งงานกับแม่ จึงย้ายมาเป็นโต๊ะครูสอนศาสนาให้กับเด็กหลายรุ่นในหมู่บ้าน
• ไก่ เด็กชายไทยพุทธ เกิดปีเดียวกับเลาะห์ พ่อแม่ของไก่เป็นเพื่อนกับพ่อของเลาะห์ พ่อแม่ของไก่เกิดและเติบโตที่กำปงดาแลบูเก๊ะ เมื่อเรียนจบวิทยาลัยครูยะลาก็กลับมาเป็นครูสอนอยู่ที่โรงเรียนประถมในตัวอำเภอ
• เลาะห์และไก่ เติบโตมาในกำปงเดียวกัน แม้ว่าบ้านจะไม่ได้อยู่ชิดติดกัน แต่ทั้งสองก็เติบโตและเป็นเพื่อนเล่น เพื่อนร่วมโรงเรียนมาด้วยกัน จนกระทั่งย้ายเข้าไปเรียนในเมืองยะลา ทั้งสองก็ยังคบหาเป็นมิตรรักของกันและกัน
• จู เด็กผู้หญิงผิวขาว ตาเล็ก ลูกสาวร้านขายผ้าชาวจีนฮกเกี้ยนในตลาดยะลา เกิดและเติบโตในเมืองที่เป็นศูนย์กลางการค้าและหน่วยงานราชการในท้องถิ่น - เมื่อเลาะห์และไก่ย้ายเข้ามาเรียนหนังสือในเมืองยะลาทำให้ได้พบกับจู
ถ้าคนรุ่นแอดมินชอบใจแบบเรียนมานี มานะ ปิติ ชูใจ ก็น่าจะชอบหนังสือเล่มนี้ กับ 3 ตัวละครหลัก ดำเนินเรื่องราววิถีชีวิตประจำวันในกำปงดาแลบูเก๊ะ หรือ หมู่บ้านในเขา ในรูปแบบลักษณะเดียวกัน
อนึ่ง ทักษะวัฒนธรรม (Cultural fluency) นั้น ท่านว่าหมายถึง ความสามารถทางปัญญาในการแยกแยะความแตกต่าง และมีปฏิสัมพันธ์กับผู้คนต่างวัฒนธรรม ด้วยถ้อยคำที่คล่องแคล่วอย่างผ่อนคลายและด้วยความชำนาญ ท่ามกลางพลังในการยึดเหนี่ยวของอารมณ์
ผู้ที่มีทักษะวัฒนธรรม ก็ด้วยมีองค์ประกอบพื้นฐานครบ 3 ประการ คือ การตระหนักรู้ (A-awareness) ในความแตกต่างทางวัฒนธรรม การมีปฏิสัมพันธ์กับความแตกต่างนั้น หนึ่ง, ความเคยชิน (H-habit) โดยเคยชินต่อ “พหุวัฒนธรรม” ที่รายล้อมตนเองในชีวิตประจำวัน หนึ่ง และ ความสามารถ (A-ability) ในการตอบสนองต่อคนอื่นที่แตกต่างจากเรา อีกอย่างหนึ่ง
หนังสือเล่มนี้เขียนสําหรับใคร - ในเบื้องต้นเขียนเพื่อเป็นคู่มือสําหรับข้าราชการและผู้ปฏิบัติงานที่จะเข้าไปทํางานในจังหวัดชายแดนใต้ โดยพยายามจะเขียนเป็นเรื่องเล่าที่มีชีวิต โดยมีพื้นฐานจากการค้นคว้าทางวิชาการ แต่เรียบเรียงให้อ่านไม่ยากนัก มีภาพประกอบให้น่าอ่าน
อ่านเมื่อกว่า 10 ปีที่แล้ว ก็เพื่อความเข้าใจ กลับมาอ่านอีกครั้งเพื่อความเข้าใจยิ่งขึ้นในฐานะ “ข้าราชการและผู้ปฏิบัติงานที่จะเข้าไปทํางานในจังหวัดชายแดนใต้”
เป็นหนังสืออีกเล่ม ที่แอดมินชอบมาก และขอแนะนำยังแฟนานุแฟนได้อ่านกัน
ดาวน์โหลดหนังสือได้ตามลิ้งค์
https://shop.sac.or.th/th/product/20/
หนังสือเล่มนี้ เป็นความพยายามที่จะใช้มิติทางวัฒนธรรม ทำให้เกิดทักษะทางวัฒนธรรม การสร้างความเข้าใจและสร้างแนวปฏิบัติให้เกิดความไว้วางใจ ซึ่งน่าจะเป็นพื้นฐานสำคัญในการขจัดความหวาดกลัวระหว่างกลุ่มคน
หนังสือทักษะวัฒนธรรม เกิดมาจากข้อสังเกตว่า แม้สังคมไทยจะประกอบด้วยผู้คนที่มีภาษา ศาสนา วิถีชีวิต สำนึกทางชาติพันธุ์ที่แตกต่างหลากหลายกลุ่ม ความเข้าใจของคนส่วนใหญ่เกี่ยวกับวิถีชีวิตที่แตกต่างยังมีอยู่อย่างจำกัด การรายงานข่าวเหตุการณ์ภาคใต้ตามสื่อมวลชนต่างๆในช่วงแรก เป็นตัวอย่างที่ชัดเจนว่า สังคมไทยรู้จักวัฒนธรรมมลายูมุสลิมน้อยมาก ความไม่รู้จัก ไม่เข้าใจ ทำให้เกิดช่องว่างระหว่างคน ทำให้เราเห็นคนที่แตกต่างว่าเป็นอื่น ที่เรามองด้วยความหวาดระแวง ไม่สามารถนึกถึงเขาในฐานะเพื่อนมนุษย์เช่นเดียวกันได้ หนังสือเล่มนี้จึงเป็นความพยายามที่จะใช้มิติทางวัฒนธรรม ทำให้เกิดทักษะทางวัฒนธรรม การสร้างความเข้าใจและสร้างแนวปฏิบัติให้เกิดความไว้วางใจ ซึ่งน่าจะเป็นพื้นฐานสำคัญในการขจัดความหวาดกลัวระหว่างกลุ่มคน
แพร ศิริศักดิ์ดำเกิง
-------------------------------------------
เมื่อกว่า 10 ปีที่แล้ว แอดมินเคยโพสต์ชื่นชมและแนะนำหนังสือเล่มนี้ เพื่อความเข้าใจ สลายอคติในหัวใจ อันจะนำไปสู่ความเข้าใจในการอยู่ร่วมกัน - อคติเป็นตัวร้ายที่พร้อมจะผลักให้ “คน” กลายเป็น “คนอื่น”
ย้อนไปเมื่อกว่า 10 ปีที่แล้ว การรายงานข่าวสถานการณ์ความไม่สงบในจังหวัดชายแดนภาคใต้ พร้อมกับข่าวต่างประเทศที่เน้นย้ำทุกวี่วันกับคำว่า “ก่อการร้าย” และ “ไฟใต้” ก็ยิ่งสร้างความกังวลใจ ไม่เข้าใจ หวาดกลัว และผลักไสให้กลายเป็นคนอื่น
แอดมินก็เป็นเหมือนกับคนไทยจำนวนมากที่แม้มีเพื่อนเป็นชาวมุสลิม แต่กลับไม่มีความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับวิถีชีวิตวัฒนธรรมมลายูมุสลิมแม้แต่น้อย - กระทั่งได้อ่านหนังสือเล่มนี้ของศูนย์มานุษยวิทยาสิรินธร (องค์การมหาชน)
“ทักษะวัฒนธรรม คู่มือการขัดกันฉันมิตรชายแดนใต้” วางโครงเรื่องและนำเสนอผ่าน 3 ตัวละครหลัก คือ เลาะห์ ไก่ และ จู ในวัฒนธรรมที่กล่อมเกลาให้เด็กๆ เหล่านี้ เป็นมลายูมุสลิม ไทยพุทธ และจีน โดยให้เด็กทั้ง 3 คนเป็นผู้บอกเล่าการเรียนรู้และปรับตัวเพื่ออยู่ร่วมกันในชีวิตประจำวันที่เต็มไปด้วยความแตกต่างหลากหลายทางวัฒนธรรม
• เลาะห์ เด็กชายชาวมลายูมุสลิม เกิดที่ดาแลบูเก๊ะ พ่อของเลาะห์เป็นคนจากปัตตานีแต่เมื่อแต่งงานกับแม่ จึงย้ายมาเป็นโต๊ะครูสอนศาสนาให้กับเด็กหลายรุ่นในหมู่บ้าน
• ไก่ เด็กชายไทยพุทธ เกิดปีเดียวกับเลาะห์ พ่อแม่ของไก่เป็นเพื่อนกับพ่อของเลาะห์ พ่อแม่ของไก่เกิดและเติบโตที่กำปงดาแลบูเก๊ะ เมื่อเรียนจบวิทยาลัยครูยะลาก็กลับมาเป็นครูสอนอยู่ที่โรงเรียนประถมในตัวอำเภอ
• เลาะห์และไก่ เติบโตมาในกำปงเดียวกัน แม้ว่าบ้านจะไม่ได้อยู่ชิดติดกัน แต่ทั้งสองก็เติบโตและเป็นเพื่อนเล่น เพื่อนร่วมโรงเรียนมาด้วยกัน จนกระทั่งย้ายเข้าไปเรียนในเมืองยะลา ทั้งสองก็ยังคบหาเป็นมิตรรักของกันและกัน
• จู เด็กผู้หญิงผิวขาว ตาเล็ก ลูกสาวร้านขายผ้าชาวจีนฮกเกี้ยนในตลาดยะลา เกิดและเติบโตในเมืองที่เป็นศูนย์กลางการค้าและหน่วยงานราชการในท้องถิ่น - เมื่อเลาะห์และไก่ย้ายเข้ามาเรียนหนังสือในเมืองยะลาทำให้ได้พบกับจู
ถ้าคนรุ่นแอดมินชอบใจแบบเรียนมานี มานะ ปิติ ชูใจ ก็น่าจะชอบหนังสือเล่มนี้ กับ 3 ตัวละครหลัก ดำเนินเรื่องราววิถีชีวิตประจำวันในกำปงดาแลบูเก๊ะ หรือ หมู่บ้านในเขา ในรูปแบบลักษณะเดียวกัน
อนึ่ง ทักษะวัฒนธรรม (Cultural fluency) นั้น ท่านว่าหมายถึง ความสามารถทางปัญญาในการแยกแยะความแตกต่าง และมีปฏิสัมพันธ์กับผู้คนต่างวัฒนธรรม ด้วยถ้อยคำที่คล่องแคล่วอย่างผ่อนคลายและด้วยความชำนาญ ท่ามกลางพลังในการยึดเหนี่ยวของอารมณ์
ผู้ที่มีทักษะวัฒนธรรม ก็ด้วยมีองค์ประกอบพื้นฐานครบ 3 ประการ คือ การตระหนักรู้ (A-awareness) ในความแตกต่างทางวัฒนธรรม การมีปฏิสัมพันธ์กับความแตกต่างนั้น หนึ่ง, ความเคยชิน (H-habit) โดยเคยชินต่อ “พหุวัฒนธรรม” ที่รายล้อมตนเองในชีวิตประจำวัน หนึ่ง และ ความสามารถ (A-ability) ในการตอบสนองต่อคนอื่นที่แตกต่างจากเรา อีกอย่างหนึ่ง
หนังสือเล่มนี้เขียนสําหรับใคร - ในเบื้องต้นเขียนเพื่อเป็นคู่มือสําหรับข้าราชการและผู้ปฏิบัติงานที่จะเข้าไปทํางานในจังหวัดชายแดนใต้ โดยพยายามจะเขียนเป็นเรื่องเล่าที่มีชีวิต โดยมีพื้นฐานจากการค้นคว้าทางวิชาการ แต่เรียบเรียงให้อ่านไม่ยากนัก มีภาพประกอบให้น่าอ่าน
อ่านเมื่อกว่า 10 ปีที่แล้ว ก็เพื่อความเข้าใจ กลับมาอ่านอีกครั้งเพื่อความเข้าใจยิ่งขึ้นในฐานะ “ข้าราชการและผู้ปฏิบัติงานที่จะเข้าไปทํางานในจังหวัดชายแดนใต้”
เป็นหนังสืออีกเล่ม ที่แอดมินชอบมาก และขอแนะนำยังแฟนานุแฟนได้อ่านกัน
ดาวน์โหลดหนังสือได้ตามลิ้งค์
https://shop.sac.or.th/th/product/20/
รูปภาพประกอบ
ข่าวที่เกี่ยวข้อง
สถานการณ์ผู้สูงอายุไทย พ.ศ. 2567
23 ม.ค. 2569
